Diaconaal Steunpunt - van en voor diakenen

Dit is het eerste van twee artikelen over bijbellezen en bidden door diakenen. Het is ontstaan uit een drietal avonden met diakenen over dit onderwerp die onlangs door het Diaconaal Steunpunt zijn gehouden. Veel van wat die avonden is besproken is terug te vinden in dit artikel. Dit eerste artikel focust zich op de plek van bijbellezen en gebed in het eigen leven van de diaken. Het tweede artikel bouwt daarop voort en richt zich op de plek van bijbellezen en gebed in het diaconale ambtswerk. Beide artikelen zijn ook te vinden op de (nieuwe) website van het Diaconaal Steunpunt.

Voor de ene diaken is bidden en bijbellezen niet meer dan logisch. Voor de andere is het nog behoorlijk onontgonnen terrein. Er is onder een grote groep diakenen nog veel schroom om te bijbellezen en bidden in de bezoeken. Eigen, vaak hooggespannen, verwachtingen spelen daarbij een belangrijke rol. En ook (het beeld dat men heeft van) de verwachting van de gemeente; “De gemeente zit hier helemaal niet op te wachten”. De vraag is dan natuurlijk nog wel of de kous daarmee dan is afgedaan?

Naast het feit dat de gemeente er soms inderdaad niet op zit te wachten zijn er nog meer redenen die worden aangevoerd in deze discussie. Een eerste reden is dat diaconaat te praktisch is. Een tweede reden is dat het huisbezoek van een diaken zo te veel gaat lijken op het huisbezoek van de ouderling. Ik wil kort even bij deze twee redenaties stilstaan.
 

Evangelie in werkkleding

Het werk van de diaken is praktisch en dat verhoudt zich volgens sommigen slecht met het geestelijke van bijbellezen en bidden . Maar dit is mijns inziens een nogal eenzijdig beeld van het ambt van diaken.
Toegegeven, veel van het diaconale werk betreft een diversiteit aan praktische zaken. Gemakkelijk vergeet je daardoor dat achter al die praktische werkzaamheden een veel hoger doel ligt. Diaconaat is Evangelie in werkkleding, het handen en voeten geven aan de blijde boodschap. De geestelijke basis is daarbij zowel evident als cruciaal. In een huisbezoek kan het diaconale werk dan ook uitstekend in dat geestelijke kader worden geplaatst.
Daarnaast is diaconaat is iets van de hele gemeente. De diaken is gericht op het bouwen van een gemeenschap die diaconaal is. Dit bouwen, hoe praktisch ook, is toch in de kern een volop geestelijke zaak.
 

Imitatiehuisbezoek

Maar als diakenen uit de bijbel gaan lezen en bidden gaat hun huisbezoek dan niet te sterk lijken op het huisbezoek van de ouderling? Alsof het unieke element van het huisbezoek van de ouderling gezocht moet worden in bijbellezen en bidden?! Het lijkt me dat we daarmee de ouderlingen te kort doen. Zou het onderscheid in huisbezoeken niet vooral naar voren moeten komen in de inhoud van de gesprekken? Volgens mij is er genoeg ruimte om in beide bezoeken het eigen unieke karakter zichtbaar te maken.
Het bouwen van een diaconale gemeente als volop geestelijke zaak kan niet zonder de bijbel en gebed. Het is daarom belangrijk dat diakenen hier werk van maken. Maar voor we door kunnen naar het gebruik van de bijbel en gebed in het diaconale werk moeten we eerst nog een belangrijke tussenstop maken.

De eigen binnenkamer

Waar de meeste diakenen het wel over eens zijn is dat er een sterke relatie is tussen de plek die bijbellezen en gebed heeft in het persoonlijke leven en in het ambtswerk. Als je vol van de Geest wilt zijn en blijven (Hand 6:3) en als je vast wilt houden aan het mysterie van het geloof (1 Tim 3:9) kun je niet zonder deze twee.
En dat gaat verder dan bijbellezen en bidden aan de eettafel . Vergelijk het met de omgang met je partner. Het is goed en leuk om allerlei dingen te doen met vrienden en bekenden. Maar het is daarnaast van groot belang om regelmatig alleen te zijn met je partner. Want dat zijn de momenten waarop je geniet van het bij elkaar zijn, van de intimiteit en van het delen van je diepste gedachten.

Is het dan niet zorgelijk wanneer de meerderheid van de diakenen aangeeft dat de plek van (persoonlijk) bijbellezen en gebed in het eigen leven toch wel een minimale rol inneemt? Allerlei herkenbare redenen worden hiervoor aangedragen. We zijn allemaal druk, altijd maar bezig, er wordt van alle kanten een beroep op ons gedaan. Maar altijd maar bezig zijn, zelfs als het voor God is, kan nooit een excuus zijn om niet ook fundamenteel tijd te reserveren voor onze persoonlijke omgang met God. Als je het te druk hebt voor bijbellezen en bidden, dan heb je het gewoon te druk!
Gods Woord en het gebed zijn cruciaal om je te doen groeien in je relatie met God én met elkaar (Joh 17:17, 2 Tim 3:16).
‘Ora et labora’ (bid en werk) is een vaak gehoorde uitspraak. Maar is dat ook de volgorde in je eigen leven? Maak je werk van persoonlijk bijbellezen en bidden?!

Praktische tips voor bijbellezen

Veel mensen vinden het moeilijk om regelmatig bijbel te lezen. Maar met een beetje discipline, planning en de onderstaande 3 M’s kom je vaak al een heel eind.

• Moment: Kies een vast moment op de dag. Dit is makkelijker dan om elke dag weer te moeten beslissen óf en wanneer je gaat bijbellezen;
• Methode: gebruik een bijbelleesrooster . Zo komt de hele bijbel aan bod, maar is er toch voldoende afwisseling. Een ander voordeel is dat je niet steeds hoeft te bedenken wat je zult lezen.

In een jaar het NT lezen? Kijk eens naar dit rooster. Het geeft 25 lezingen per maand, dat betekent dat je vijf of zes vrije dagen hebt en dus niet direct achterloopt als je een keertje een dag mist!

• Mediteer: Overdenk minimaal één woord, zin of vers dat je hebt gelezen en laat het op je inwerken. Zo kan het Woord van God door zijn Geest je ook steeds meer veranderen.

Luisteren en spreken

In elke relatie hebben luisteren en spreken een plek. Om de relatie te ontwikkelen is het nodig om actief naar de ander te luisteren. Wanneer je naar je vrouw luistert, verdiept dit je relatie met haar. Je leert haar beter kennen en begrijpen. Je leert wat ze belangrijk vindt en wat ze van jou verwacht en verlangt. Dit heeft vervolgens weer invloed op wat je tegen haar zegt en hoe je dat doet.

Als je de Bijbel leest dan luister je naar God. In de Bijbel spreekt God over wat Hij doet en heeft gedaan, over wie Hij is, over zijn rijke beloften ook voor jou en over zijn richtlijnen voor je leven. Over wat Hij van je verwacht en verlangt. Door zo naar Hem te luisteren leer je Hem steeds beter kennen. Je ontdekt hoe groot en machtig Hij is en hoe goed en barmhartig. Je leert wat Hij belangrijk vindt. Je leert ook jezelf beter kennen. Je gaat dan zien hoe je Hem nodig hebt om te leven tot zijn eer. Dit zal vervolgens doorklinken in wanneer je tot Hem spreekt in je gebed.

De schijf van 5

Op de website van ds. Jos Douma vind je veel informatie over bidden. Hij schrijft “Zoals je voor een gezonde levensstijl gebruik kunt maken van een schijf van vijf, zo kan dat ook voor een gezond gebedsleven”. De volgende vijf onderdelen vormen samen deze ‘schijf van vijf voor een gezond gebedsleven’:
1. Stil bidden;
2. Aanbidden;
3. Verootmoedigen;
4. Danken;
5. Vragen.
Hieronder worden deze vijf onderdelen heel kort toegelicht.

1. Stil bidden
Het is goed om voor je gaat bidden even stil te worden. Ook van binnen. Richt je gedachten op de eeuwige en machtige God, je hemelse Vader. Daarnaast mag re plaats zijn voor stil gebed: gewoon, zonder woorden, rusten in de liefdevolle aanwezigheid van God.
2. Aanbidden
In aanbidding en lofprijzing geven we God de eer die hem toekomt. Het gaat dan om wie Hij is en hoe Hij is. Dat gaat dus verder dan Hem danken voor wat Hij ons geeft.

Let op: een geregeld lees- en gebedsleven zijn geen doel op zich! Ze vormen beide een cruciaal middel om te groeien in je relatie met God en in je liefde voor Hem en voor andere mensen. Houdt dat als doel ook steeds voor ogen, want alleen zo voorkom je een wettische houding

3. Verootmoedigen
Verootmoedigen betekent jezelf klein maken voor deze grote God. Dan ga je vanzelf beseffen hoe hard je Hem en zijn genade en liefde nodig hebt.
4. Danken
We hebben veel om dankbaar voor te zijn. Dat zien we niet altijd. Realiseer je hoeveel God je geeft en oefen je in het danken voor Gods goede gaven.
5. Vragen
Hoe vaak bestaan onze gebeden niet vooral uit vragen? Geef de andere vier onderdelen bewust een plek in je gebed. Dan ontstaat er ruimte om biddend aan God te vragen wat wij en anderen nodig hebben.

Je kunt bidden in denkbeeldige cirkels (van dichtbij tot verder weg): begin bijvoorbeeld bij jezelf, dan voor je gezin, je familie, vrienden, wijk, gemeente, woonplaats, Nederland, en tenslotte voor de wereld.




terug